Leita Ý frÚttum mbl.is

FŠrsluflokkur: Vi­skipti og fjßrmßl

Ůursaflokkurinn

á Enginn me­ smßsnefil af sˇmatilfinningu og snert af almennu viti getur efast um ■a­ a­ kvˇtakerfi­ Ýslenska stenst ekki almenn si­fer­isvi­mi­. Ůegar almennur rÚttur ═slendinga til a­ nřta fiskimi­in var tekinn af ■eim og fŠr­ur endurgjaldslaust til ■eirra sem af s÷gulegri tilviljun voru a­ nřta ■au ß tilteknum tÝma var broti­ ß ÷llum ■eim sem ekki nutu forrÚttindanna. Ver­mŠti upp ß 4-600 milljar­a krˇna voru tekin af ■jˇ­inni Ý heild sinni og fŠr­ til nokkurra sem ßttu vei­iskip ß vei­um ß vi­mi­unartÝmanum.

Helsta undirst÷­uatvinnugrein ■jˇ­arinnar var sett undir lÚnsveldis- og einokunarstjˇrn sem vestrŠnar lř­rŠ­is■jˇ­ir h÷f­u hafna­ sem ˇhafandi stjˇrntŠki og ■ß ekki einungis vegna ˇrÚttlŠtisins heldur einnig vegna efnahagslegra raka. Ůa­ er til marks um hvernig umrŠ­an var endlaust ruglu­ me­ bulli a­ talsmenn kvˇtakerfisins kendu ■a­ vi­ frjßlsrŠ­i og frjßlshyggju.

Ůjˇ­in ■urfti ekki a­ glugga Ý stˇrnarskrßna til ■ess a­ ßtta sig ß einf÷ldum sannindum. H˙n sß ˇrÚttlŠti­ blasa vi­. H˙n sß hvernig lÝfsbj÷rgin var smßm saman tekin frß sjßvar■orpunum allt umhverfis landi­ og hvernig Švisparna­ur fˇlks gufa­i upp ■egar h˙seiginir ■ess ur­u einskis vir­i ■egar grundvellinum haf­i veri­ kippt undan bygg­unum.á H˙n sß hvernig undirst÷­uatvinnugrein ■jˇ­arinnar loka­ist fyrir ungum framsŠknum m÷nnum nema Ý ■jˇnustu kvˇtagreifanna. Ůjˇ­in var rŠnd ■eim krafti sem břr Ý ungum m÷nnum a­ brydda upp ß nřjungum og breytingum.

Al■ingismenn sem bßru ßbyrg­ ß ■vÝ a­ koma ß ■essu ˇrÚttlŠti me­ sÝvaxandi fj÷trum ß ßrunum 1984-90 og ■eir al■ingismenn sem ekki hafa sta­i­ fyrir ■vÝ a­ afnema kerfi­ alla tÝ­ sÝ­an ■urftu ekki einungis a­ kŠfa ni­ur sˇmatilfinningu sÝna og almennt hyggjuvit. Ůeir ■urftu einnig a­ lßta sem ■eir ■ekktu ekki stjˇrnarskrßnna sem ■eir hafa ■ˇ allir svari­ a­ vir­a. Vegna ■ess a­ ■eir ■ˇttust ekki skilja hvernig kvˇtakerfi­ braut grˇflega gegn ßkvŠ­um 65. og 75. grein stjˇrnarskrßrinnar var gengi­ Ý ■a­ verk tvÝvegis a­ stafa ■a­ ofan Ý ■ß.

Dˇmsmßl, sem undirrita­ur efndi til me­ dyggri a­sto­ L˙­vÝks Emils Kaaber hdl, haf­i ■ann tilgang einan a­ sřna fram ß stjˇrnarskrßrbrot kvˇtalaganna. HŠstirÚttur sta­festi ■etta einrˇma 4. desember 1998. Dˇmurinn var skipa­ur 5 hŠstarÚttardˇmurum. Enginn ■eirra skila­i sÚratkvŠ­i. Illa haf­i veri­ spß­ fyrir m÷guleikum ■essa mßls og tali­ vonlÝti­ a­ hŠstirÚttur myndi dŠma gegn svona sterkum hagsmunaa­ilum sem augljˇslega rÚ­u yfir al■ingi ═slendinga. Sennilega hefur ■essi dˇmur ■ˇ veri­ me­al ■eirra einfaldari frß l÷gfrŠ­ilegu stjˇrnarmi­i. Lagar÷kin voru algj÷rlega ljˇs. Vandinn gat a­eins legi­ Ý pˇlitÝskum Ýt÷kum Ý HŠstarÚtti. HŠstirÚttur stˇ­st ■ß raun me­ sˇma og jˇk um stundarsakir traust ß Ýslensku samfÚlagi.

Allir landsmenn skildu ■ennan dˇm og f÷gnu­u honum nema sÚrhagsmunahˇpurinn og al■ingismenn. Skilningsleysi kvˇtagreifanna var ˇsk÷p skiljanlegt en vi­br÷g­ al■ingis ollu undrun og vonbrig­um. Al■ingi brßst vi­ dˇminum me­ ■vÝ a­ sn˙a ˙t ˙r honum og ■ˇttist ekki skilja hann ■ˇ a­ allir a­rir hef­u gert ■a­. Me­al ■eirra voru margir af virtustu l÷gm÷nnum landsins og aukinn meiri hluti prˇfessora Hßskˇla ═slands sem haf­i fyrir ■vÝ a­ skrifa undir ßvarp Štla­ al■ingi.

L˙­vÝk Emil Kaaber lag­i sÝ­an hart a­ sÚr til a­ fß MannrÚttindanefnd SŮ til ■ess a­ taka mßli­ fyrir og vann frŠkilegan sigur ■egar ■egar nefndin ˙rskur­a­i a­ me­ kvˇtal÷gunum hef­u veri­ brotin mannrÚttindi ß ═slandi.

Hvernig mßtti ■a­ vera a­ al■ingismenn skildu ekki mannamßl nÚ hverjar si­fer­isskyldur ■eirra voru?á Til ■ess a­ ßtta sig ß ■essu er nau­synlegt a­ leita Ý ■jˇ­s÷gunnar. SamkvŠmt ■eim eru ■a­ ■ursarnir sem eru ˇnŠmir fyrir mannlegum r÷kum og tilfinningum. Vandinn liggur Ý ■vÝ a­ vi­ h÷fum kosi­ ■ursa til a­ fara me­ umbo­ okkar. StjˇrnmßlastÚttin er skipu­ ■ursum. Fjˇrflokkurinn er Ý raun ■ursaflokkur.

Einhverjir halda eflaust a­ Úg sÚ a­ reyna a­ vera fyndinn. ŮvÝ fer vÝ­sfjarri. Ůa­ er grafalvarlegt mßl hvernig ■jˇ­in hefur veri­ glapin til ■ess a­ leita Ý vaxandi mŠli til ■essarar mannger­ar sem stjˇrnmßlaflokkarnir la­a til sÝn til a­ ■jˇna sÚrhagsmuna÷flunum. Ůa­ getur ekki veri­ a­ ■essir menn sjßi almenna hagsmuni ■jˇ­arinnar.á Ůeir hef­u aldrei fest gjafakvˇtakerfi­ Ý sessi ef ■eir hef­u ekki veri­ si­blindir.

A­eins ■ursar gßtu fundi­ upp ß gjafakvˇtakerfinu.

áA­eins ■ursar hef­u 1998 sn˙i­ ˙t ˙r dˇmi hŠstarÚttar.

A­eins ■ursar hef­u ekki brug­ist vi­ ˙rskur­i MannrÚttindanefndar SŮ en nefndin ˙rskur­a­i a­ kvˇtal÷gin vŠru brot ß mennrÚttindum og vÝsa­i til sambŠrilegra greina Ý MannrÚttindanyfirlřsingu SŮ og eru a­ finna Ý 65. og 75. grein stjˇrnarskrßrinnar um jafnrŠ­i og atvinnufrelsi.

A­eins ■ursum myndi detta til hugar a­ bjˇ­a upp jafn snargali­ frumvarp eins og n˙ hefur veri­ lagt fram ß al■ingi undir ■vÝ yfirskyni a­ veri­ sÚ a­ koma ß mˇts vi­ rÚttlŠtiskr÷fu ■jˇ­arinnar.

A­eins ■ursar myndu neita a­ sjß hagsmuni ■jˇ­arinnar af rÚttlßtu vei­ikerfi sem gŠti stˇrauki­ afrakstur af sjßvarau­lindinni og endurlÝfga­ ver­mŠtar sjßvarbygg­ir allt umhverfis landi­.

A­eins ■ursar eru ˇmˇttŠkilegir fyrir r÷kum.

Ůjˇ­in ver­ur a­ losa sig vi­ ■ursana. ═ ■vÝ liggur hennar framtÝ­arheill.

á


Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband